Donderdagmiddag was de opening van het Spoedplein bij het Schiedamse Franciscus Vlietlandziekenhuis. Om sneller en effectiever te werken, is triage belangrijk om patiënten te beoordelen op de urgentie van hun medische aanvraag.

Mensen moeten bij klachten beginnen bij de huisarts. Wanneer er een levensbedreigende situatie onstaat is het verstandig om gewoon 112 te bellen. Bij de ontvangst op het Spoedplein is het eerst de aanwezige huisarts die handelt. Hij kan eventueel een andere medicus inschakelen.

Na 22.00 uur wordt het een ander verhaal. Mensen met klachten zullen dan naar Delft moeten. Kinderarts Esther Alders geeft uitleg aan Jan Willem hoe het Spoedplein gaat functioneren. Basisoorzaak is het gebrek aan verplegend personeel.

Video: JW TV Schiedam

Tekst gaat onder film JW TV Schiedam verder

Uniek. Dat woord viel geregeld vanmiddag op het Spoedplein in het Franciscus Vlietland. Of de samenvoeging van spoedeisende hulp en huisartsenpost in Schiedam echt zo buitengewoon is, is voor de buitenstaander niet te onderkennen. Maar in ieder geval toont het de trots van de betrokken medewerkers die vandaag enkele journalisten over de vloer kregen op de nieuwe bundeling van de twee voorheen apart functionerende afdelingen.

Precies een week geleden verhuisde de spoedeisende hulp, die tien maanden lang tijdelijk op de derde etage was gesitueerd, naar het nieuwe onderkomen, op de begane grond, terug naar waar de SEH sinds de bouw van het ziekenhuis had gezeten. De huisartsenpost Schievliet had even daarvoor de intrek genomen op het Spoedplein, vanaf de tweede. Maar bij terugkeer bleek ‘alles’ anders.

Dat begint bij de voordeur: daarvan zijn er niet langer twee, maar slechts één. Na de schuifdeur wacht het loket, waar de patiënt zich aan kan melden. Of met een afspraak bij de huisarts op zak, of een verwijzing naar spoedeisende hulp, of als zogenaamde ‘zelfverwijzer’, mensen die binnenlopen omdat ze menen dat snel medische hulp nodig is. Ook met de ziekenauto kunnen mensen binnenkomen, allicht. De lokettist brengt eerst in kaart wat de hulpvraag is. Dan is er de wachtkamer en daarna zonodig de triagekamer. 

Dan volgt voor de patiënt de gang naar de onderzoekskamer. Kamer ja, voorheen waren het meer zaaltjes, waar je met meerdere mensen tegelijk onderzocht kon worden, vaak gescheiden door een gordijn. Nu is er de privacy van eigen kamers. Achttien zijn er in totaal. Daaronder ook twee traumakamers - direct bij de ziekenauto-ingang - , een kamer speciaal voor de KNO-artsen met hun apparatuur en ook de mogelijkheid tot isolatie van patiënten, in geval van ernstig besmettelijk ziekte.

En er is het Verloskundig Prenataal Triage Centrum (VPTC), als we het over uniek hebben dan zet dit onderdeel die claim kracht bij. De verloskundige kan daar haar ‘klantjes’ behandelen, met de mogelijkheden van onderzoek onder handbereik. Tenslotte maakt de kraamzorg ook onderdeel uit van het ‘acute’ deel van de zorg.

Die achttien kamers op het Spoedplein zijn gerealiseerd op praktisch hetzelfde aantal vierkante meters als er voorheen beschikbaar waren. Van een nevenschikkende afdeling is extra ruimte gewonnen voor een familiekamer. Ook goed inzetbaar voor moeilijke gesprekken tussen medisch personeel en familie. 

SEH en huisartsenpost hebben nog min of meer hun eigen vleugel op het Spoedplein - bij binnenkomst rechts de huisarts, links de spoedarts. Op de huisartsenpost ook ‘kantoorruimte’ voor de regie-arts en zes ‘belplekken’, waar de mensen die ’s avonds een huisarts willen consulteren gehoord worden, en getriageerd door de ‘doktersassistenten-met-vervolgopleiding’ - zij moeten de urgentie van de vraag/klacht duidelijk krijgen. Sinds kort neemt de andere huisartsenpost van Schievliet, in Delft, het werk na elf uur ’s avonds over. De SEH-zorg van Franciscus is vanaf dat tijdstip alleen nog beschikbaar in het Rotterdamse Gasthuis.

Maar er is dus geen fysieke scheiding meer die welke oversteek tussen de twee vleugels belemmert. En dat is nu juist het precies de bedoeling van de vorming van het Spoedplein. “Dat is bedoeld zodat de patiënt op het juiste moment bij de juiste persoon komt, op de juiste plek”, vat kinderarts en medisch manager van de acute afdeling, Esther Alders bondig samen. Dus geen verwijzingen over en weer, als gaande de anamnese blijkt dat behandeling toch vooral een zaak van de huisartsenpost is, of spoedeisend en medisch veeleisend genoeg voor de SEH. “Dat kon nogal eens veel tijd in beslag nemen”, vertelt huisarts Andy Au. Hij noemt het voorbeeld van de verloskundige die een zwangere met pijn in de buik instuurt voor een test of er sprake is van een blaasontsteking, naar de SEH. Als die er niet is, moet er dus weer verder onderzocht worden, door verloskundige of huisarts. 

In de nieuwe situatie wordt er zodoende minder een beroep gedaan op het geduld van patiënten.

Want het kan druk zijn, zo leert de ervaring, ook al de afgelopen dagen, met twintig of meer patiënten die zich tegelijk met klachten melden. Dan is het goed om met de twee voormalige afdelingen - die organisatorisch en formeel geheel los van elkaar stonden - de patiëntenlast ‘weg te werken’. 

Zeker als het later op de avond is. Het Spoedplein sluit om elf uur. Na negen uur worden er geen patiënten meer binnengelaten. Behoudens omstandigheden zoals afgelopen week, met relatief veel mensen met botbreuken na een val vanwege de gladheid, bouwt de toeloop van patiënten zich op. “Vanaf vier uur wordt het drukker”, zegt Alders. De huisartsenpost gaat formeel om vijf uur open, als de huisartsen in de stad op huis aangaan. 

Zo werken ziekenhuis en huisartsenpost aan de formatie van een echt gezamenlijk team, met doktersassistenten en verpleegkundigen. De gezamenlijke koffiekamer is daarom meer dan een plek om even pauze te houden, aldus Alders. “We leren elkaar hier kennen. We leren van elkaar.” Ze spreekt van ‘een kruisbestuiving’. En veranderen kost tijd, dat weet zij ook. Maar wat de kinderarts betreft groeit het Spoedplein steeds meer richting één samenwerkend team. Dat de patiënten die zich aanmelden de juiste zorg, door de juist mensen, op de juiste plek…

Dat verbeterde ‘productieproces’ is belangrijk. Het ondervangt kostbare spoedzorg en zorgt voor tevreden patiënten. En, ook belangrijk in tijden van personeelstekorten in de zorg, ook tevreden medewerkers. plus fotootje erbij van de twee artsen op een traumakamer - kijkt evt op Schiedam24 voor een tweede foto.

Onderste tekst plus fotografie boven
Ted Konings | Schiedam24